De grootste kennisbank van het HBO

Inspiratie op jouw vakgebied

Vrij toegankelijk

Terug naar zoekresultatenDeel deze publicatie

Pubers lezen (Engels) ... ?! : De motivatie voor en het stimuleren van het lezen van 'leuke' boeken in het (vreemde)talenonderwijs

Rechten:

Pubers lezen (Engels) ... ?! : De motivatie voor en het stimuleren van het lezen van 'leuke' boeken in het (vreemde)talenonderwijs

Rechten:

Samenvatting

In mijn hoedanigheid als docent Engels op het Geert Groote College te Amsterdam hoor ik regelmatig van leerlingen dat zij zich voor de opgegeven book test met moeite door een boek van bijvoorbeeld Graham Greene worstelden, omdat deze toevallig bij hun ouders in de kast stond. Of dat leerlingen een kort verhaal van John Steinbeck lazen waar ze weinig aan vonden, maar wat ze kozen omdat het boekje zo lekker dun is. Dit is volgens mij voor verandering en verbetering vatbaar. Het Geert Groote College biedt vrijeschoolonderwijs aan op vmbo-t, havo en vwo niveau. Vanuit de vrijeschool-traditie is er redelijk veel aandacht voor literatuur. In de lessen wordt het gebruikt om zowel het hoofd als het hart en de handen van de leerling aan te spreken. De leerlingen in de tweede fase lezen per jaar gemiddeld twee boeken naar keuze voor hun Engelse leeslijst. Deze leeslijst is onderdeel van het literatuuronderwijs en de boeken moeten daarom aan bepaalde criteria voldoen. De veronderstelling is dat de leerlingen door middel van de vrije keuze meer gelegenheid hebben om een boek te kiezen en lezen waarvan het onderwerp hen aanspreekt, hierna ook wel ‘geschikt’ boek genoemd. Uit diverse onderzoeken blijkt dat wanneer de leerlingen regelmatig een boek lezen waarvan het onderwerp hen aanspreekt dit de leesmotivatie, leesvaardigheid en beheersing van de taal over het algemeen bevordert. In de lessen wordt vooralsnog weinig aandacht besteed aan het proces van het kiezen van een boek en er zijn dan ook leerlingen die er niet in slagen een geschikt boek te kiezen. Hoe deze leerlingen gestimuleerd kunnen worden bij het zoeken naar en kiezen van een geschikt boek is het uitgangspunt van dit onderzoek geweest. De resultaten van het onderzoek kunnen gebruikt worden om het lezen van geschikte boeken binnen het (talen)onderwijs te bevorderen. In de analysefase is onderzocht hoe de leerlingen boeken kiezen en wat zij belangrijk vinden bij het maken van een keuze. Uit dit onderzoek blijkt onder andere dat leerlingen redelijk in staat zijn een geschikt boek te vinden, maar dat het boekaanbod waar zij gebruik van maken hen weinig aanspreekt en dat zij hulp van de docent en medeleerlingen waarderen bij het kiezen van een boek. Deze resultaten zijn in combinatie met diverse andere onderzoeksresultaten gebruikt bij de ontwikkeling van de interventie. De interventie omvatte een gestructureerd stappenplan dat de leerlingen een bepaalde kiesstrategie liet hanteren waardoor zij in aanraking kwamen met een uitgebreider keuzegebied en 5 werden uitgedaagd uitvoeriger te zoeken naar een geschikt boek om zodoende zorgvuldiger een keuze te maken. Dit gebeurde door middel van het gebruik van een aantal geselecteerde websites en het invullen en in groepsverband bespreken van een formulier waarvoor de leerlingen informatie moesten verzamelen die voor hun keuze van een boek van belang is. De interventie is uitgevoerd in een 4 havo klas van 28 leerlingen. Het onderzoek betrof de uitwerking en beantwoording van de vraag of de gehanteerde kiesstrategie - in de ervaring van de leerlingen – heeft bijgedragen tot het vinden van een boek dat de leerling aanspreekt. Er is onderzoek gedaan naar de waardering voor en het nut van de verschillende aspecten en onderdelen van de opdracht. Hierbij zijn boekaanbod, uitbreiding van het keuzegebied, het verzamelen en vastleggen van informatie op het formulier en werken in groepsverband aan bod gekomen. Ook is het verband tussen de gebruikte kiesstrategie en de waardering voor het gelezen boek onderzocht. Het onderzoek behelsde zowel kwantitatief als kwalitatief onderzoek dat respectievelijk is uitgevoerd middels een enquête en interviews. Bijna de gehele klas heeft een digitale vragenlijst ingevuld en zes leerlingen zijn geïnterviewd. De analyse van de kwantitatieve data toont geen statistisch verband tussen de waardering en de uitvoering van de interventie enerzijds en de mate waarin het gelezen boek ervaren werd anderzijds. Uit de analyse van de kwalitatieve data kan echter geconcludeerd worden dat alle onderdelen van de gehanteerde kiesstrategie over het algemeen en in de ervaring van de leerlingen op een positieve wijze hebben bijgedragen tot het vinden van een geschikt boek. De redenen die de leerlingen noemden voor deze positieve beoordeling waren echter divers. Tevens blijkt uit de resultaten dat wanneer als doel wordt gesteld het lezen van boeken te stimuleren, het van groot belang is dat de leerlingen voldoende vrijheid krijgen om zelf een geschikt boek te kiezen. Om een maximaal aantal leerlingen te laten slagen in het vinden van een geschikt boek is het van belang dat er hulp wordt geboden bij het zoekproces voor die leerlingen die bepaalde zoekstrategieën nog onvoldoende beheersen of weinig gemotiveerd zijn om naar een geschikt boek te zoeken. Verder onderzoek is nodig om de conclusies die momenteel nog in hoge mate alleen op de onderzochte groep leerlingen betrekking hebben te kunnen veralgemeniseren. Desalniettemin kunnen de resultaten van het onderzoek wel dienen om op het Geert Groote College, maar ook op andere middelbare scholen, de plek en het doel van het lezen van boeken in het (vreemde)talenonderwijs (kritisch) te bespreken. Wanneer de leerling namelijk gestimuleerd wordt een boek te lezen waarvan het onderwerp hem of haar aanspreekt, zal de variatie in de soorten boeken die worden gelezen naar alle waarschijnlijkheid toenemen. Wanneer dat gebeurt, is er wellicht een nieuwe vorm van leesbegeleiding nodig en zal bovendien het lezen van boeken mogelijk geen of een andere plaats innemen in het literatuuronderwijs.

Toon meer
OrganisatieHogeschool van Amsterdam
InstituutOnderwijs en Opvoeding
Gepubliceerd in
Jaar2014
TypeMasterscriptie
TaalNederlands

Op de HBO Kennisbank vind je publicaties van 25 hogescholen

De grootste kennisbank van het HBO

Inspiratie op jouw vakgebied

Vrij toegankelijk