Samenvatting

Binnen het project A27 Houten–Hooipolder wordt viaduct Jachtlaan bij Hank aangepast om de doorstroming en verkeersveiligheid op de A27 te verbeteren. Voor de oostzijde van het viaduct is een verbreding nodig. In het referentieontwerp wordt deze verbreding uitgevoerd met een traditionele betonoplossing. Dit is technisch bekend en goed uitvoerbaar, maar het gebruik van nieuw beton zorgt ook voor een aanzienlijke milieubelasting.

In dit onderzoek is onderzocht of een duurzamere constructieverbreding voor viaduct Jachtlaan een technisch interessante oplossing kan zijn. Hiervoor is het referentieontwerp vergeleken met vier alternatieven: hout-betoncomposiet, geopolymeerbeton, hergebruik van bestaande liggers en vezelversterkt kunststof. De varianten zijn beoordeeld op milieuprestatie, constructieve haalbaarheid, uitvoerbaarheid, kosten, beheer en onderhoud en hergebruikpotentie. Uit de variantenstudie blijkt dat hergebruik van liggers milieukundig het beste scoort, omdat bestaande onderdelen opnieuw worden gebruikt.

Ook geopolymeerbeton laat een duidelijke verbetering zien ten opzichte van het referentieontwerp. Hout-betoncomposiet heeft niet de laagste MKI-score, maar is wel interessant door de combinatie van materiaalreductie, hernieuwbaar materiaalgebruik en innovatiepotentieel.

Binnen dit onderzoek is de hout-betonvariant verder uitgewerkt. Deze variant bestaat uit een zelfstandige afrit met twee overspanningen van 24,0 meter en een dekbreedte van 12,0 meter. De bovenbouw bestaat uit hout-betonliggers, waarbij het beton vooral drukkrachten opneemt en het hout de trekkrachten. De onderbouw wordt uitgevoerd met landhoofden en een tussensteunpunt van gerecycled beton.

Uit de verkennende berekeningen blijkt dat de constructie in hoofdlijnen technisch uitvoerbaar is op het gebied van sterkte en vervorming. Onderdelen als vermoeiing, dynamisch gedrag en brandveiligheid vallen buiten de scope van dit onderzoek en vragen om verdere uitwerking in een volgende fase. Ook de verbinding tussen hout en beton, het langetermijngedrag en de vochtbescherming vereisen aanvullende aandacht.

De MKI-score van de uitgewerkte hout-betonvariant ligt circa 15% lager dan die van het referentieontwerp. Daarmee laat het onderzoek zien dat deze variant milieukundig beter presteert dan de traditionele betonoplossing.

Belangrijker nog laat dit onderzoek zien dat alternatieve constructiematerialen reële kansen bieden om duurzaamheid explicieter mee te nemen in infrastructurele projecten. De hout betonvariant levert aantoonbare milieuwinst op en biedt kansen voor een vernieuwende manier van ontwerpen. Tegelijkertijd vraagt toepassing van innovatieve constructies aanvullende onderbouwing, praktijkervaring en verdere technische uitwerking voordat grootschalige toepassing binnen infrastructurele projecten mogelijk wordt.