Samenvatting

Dit onderzoek focust zich op hoe studenten tijdens hun stageperiode beter ondersteund kunnen worden in hun welzijn en zelfregie. De aanleiding vormt de toenemende mentale
druk onder studenten, versterkt door de coronacrisis, prestatiedruk en maatschappelijke ontwikkelingen zoals hogere kosten voor levensonderhoud. Binnen de opleidingen van ROC Aventus en Saxion is onderzocht hoe welke vormen van begeleiding zouden kunnen bijdragen aan studentenwelzijn tijdens de stage. Het onderzoek richtte zich op drie begeleidingscontexten: thuisgroepen bij de hbo-opleiding Verpleegkunde (Saxion), leernetwerken bij de mbo-opleidingen Maatschappelijke Zorg en Verpleegkunde (Aventus), en stamgroepen bij de opleiding Assistent Gezondheidszorg (Aventus). De theoretische basis wordt gevormd door de welzijnstheorie van Keyes, die emotioneel, psychologisch en sociaal welzijn onderscheidt.
Uit interviews en vragenlijsten blijkt dat studenten tijdens de stage vooral psychologische druk ervaren, zoals stress door hoge werkdruk en onduidelijke verwachtingen. Hoewel sociaal welzijn redelijk positief wordt ervaren (met name bij hbo-studenten), voelen mbostudenten zich minder vanzelfsprekend onderdeel van hun team. Emotioneel welzijn is gemengd: studenten vinden het lastig om emoties te verwerken en grenzen aan te geven, terwijl er in begeleidingsgesprekken vaak weinig aandacht is voor deze thema’s. Om deze uitdagingen aan te pakken zijn in de drie cases lesinterventies ontwikkeld, ingebed in bestaande begeleidingsstructuren zoals studieloopbaanbegeleiding of stagebegeleiding. Deze interventies richten zich op reflectie, het leren herkennen van hulpbronnen, het bespreken van grenzen en mindset, en het vergroten van regie. Studenten waarderen met name de open gesprekken over welzijn, het leren van elkaar en de veilige setting waarin deze plaatsvinden.
Hoewel het effect op welzijn en regie lastig kwantitatief te meten was binnen de korte looptijd, geven studenten aan dat de thematiek zeer relevant is. Ze pleiten voor structurele inbedding van deze onderwerpen in het curriculum. De belangrijkste aanbevelingen zijn:
- geef structureel aandacht aan welzijn in begeleiding en curriculum;
- bied veilige, eventueel anonieme, gespreksmogelijkheden;
- ondersteun docenten in hun rol als begeleider;
- en bied duidelijke structuur bij de start van de stage.
Tot slot is vervolgonderzoek nodig naar welke vaardigheden studenten precies helpen beter om te gaan met uitdagingen als het gaat om het balanceren van alles wat er op hen af