Samenvatting

Rijkswaterstaat SWM Zuidwest heeft in 2024 de norm voor binnenvaartinspecties (60% van 233 geplande inspecties) niet gehaald. Hetzelfde geldt voor de controles op het Scheepsafvalstoffenverdrag. Deze onder prestatie vormde de aanleiding voor dit onderzoek, met als doel om te achterhalen hoe de afdeling met de huidige middelen wél aan de controle- en inspectieopdracht van de beleidsafdeling Zee en Delta kan voldoen.

De centrale vraag luidde:
Hoe kan Rijkswaterstaat SWM Zuidwest met de huidige beschikbare middelen voldoen aan de controles en inspecties die zijn opgelegd door de beleidsafdeling Zee en Delta?

Deze werd uitgewerkt in zes deelvragen die inzicht boden in verantwoordelijkheden, afstemming, knelpunten en mogelijke verbeteringen in de uitvoering.

Methode
Er is gebruikgemaakt van kwalitatief onderzoek: documentanalyse, gestructureerde vragenlijsten met teamleden, leidinggevenden en ketenpartners, en observaties op de werkvloer. Theoretische kaders uit Lean-management en samenwerkingsmodellen vormden de onderbouwing.

Belangrijkste bevindingen
• Versnippering in de aansturing en samenwerking tussen RWS, ILT, Kustwacht en havenautoriteiten leidt tot inefficiëntie.
• Mobiel verkeersleiders op het Kanaal Gent-Terneuzen voeren minder controles uit dan opgelegd, mede door onduidelijke prioriteiten en beperkte monitoring.
• Werkprocessen zijn niet gestandaardiseerd, waardoor variatie en inefficiëntie ontstaan.

Aanbevelingen (gebaseerd op Lean’s Improve & Control-fasen)
1. Standaardisatie van werkprotocollen en taakverdeling.
2. Flexibele inzet van personeel op basis van piekmomenten.
3. Periodiek overleg met beleid om haalbaarheid van opdrachten te bespreken.
4. Structurele monitoring en evaluatie van controle-inzet en prestaties.
5. Duidelijke taakafspraken en actieve coaching door teamleiders.
6. Gebruik van Lean-tools zoals Gemba Walks, 5x Why, Standard Work en Control Charts.

Conclusie
Met gerichte procesoptimalisaties, duidelijke aansturing en versterkte samenwerking kan Rijkswaterstaat SWM Zuidwest de controle- en inspectieopdrachten wél realiseren binnen de bestaande middelen. Sleutelwoorden hierbij zijn regie, standaardisatie, flexibiliteit en continu verbeteren. De teamleider speelt een cruciale rol in het vertalen van beleid naar praktijk.